Efecto das medidas de protección da lactación materna sobre as súas taxas ao alta nunha unidade de neonatoloxía de terceiro nivel
Palabras clave:
Lactancia Materna, Recén Nado, Prematuro, ProtocoloResumo
Obxectivos. Coñecer o efecto das medidas de protección da Lactación Materna (LM) sobre a súa taxa ao alta e o perfil relacionado.
Métodos. Estudo observacional e retrospectivo. Mostra de 171 neonatos.
Resultados. A incidencia de LM exclusiva (LME) foi do 63,8% (54,4% administración directa ou ao peito e o 9,4% administración diferida mediante xiringa ou biberón). O 10,5% ofreceu leite de fórmula e o 25,7% lactación mixta (LM non exclusiva – LMNE). Houbo maior incidencia nos neonatos procedentes do domicilio fronte aos ingresados desde partos (25,8% vs 9,7%, p = 0,012) e nos maiores de 32 semanas fronte aos menores (71% vs. 29%, p = 0,044).
Conclusións. A taxa de LM exclusiva ao alta superou o 50%, sen embargo, esta cifra parécenos insuficiente. Dotar ás Unidades de persoal cualificado nesta materia melloraría a taxa de LME e, en consecuencia, a saúde do binomio nai-neonato.
##plugins.generic.usageStats.downloads##
##submission.citations##
Ip S, Chung M, Raman G, Chew P, Magula N, DeVine D, et al. Breastfeeding and maternal and infant health outcomes in developed countries. Evid Rep Technol Assess (Full Rep) 2007 Apr;(153)(153):1-186.
Horta BL, Bahl R, Martines J, Victoria GC. Evidence on the long-term effects of breastfeeding: systematic review and meta-analyses. In: OMS, editor. Ginebra: World Health Organization; 2007. Disponible en: http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/43623/1/9789241595230_eng.pdf.
da Cunha AJ, Leite AJ, de Almeida IS. The pediatrician’s role in the first thousand days of the child: the pursuit of healthy nutrition and development. J Pediatr (Rio J) 2015 Sep 6. S0021 7557(15)00117-5 [pii].
Raju TN. Breastfeeding is a dynamic biological process—not simply a meal at the breast. Breastfeed Med 2011 Oct;6:257-259. 10.1089/bfm.2011.0081 [doi].
Olza I, Marín G, Gil A. Neurobiología del parto. Maternidad y Salud. Ciencia, Conciencia y Experiencia. Madrid: Ministerio de Sanidad, Servicios Sociales e Igualdad; 2012. p. 13. Disponible en: http://www.msssi.gob.es/organizacion/sns/planCalidadSNS/pdf/maternidadSaludCiencia.pdf.
Fisk CM, Crozier SR, Inskip HM, Godfrey KM, Cooper C, Roberts GC, et al. Breastfeeding and reported morbidity during infancy: findings from the Southampton Women’s Survey. Matern Child Nutr 2011 Jan;7(1):61-70. 10.1111/j.1740-8709.2010.00241.x [doi].
Marín MA, Olza I, Donoso E, Gutiérrez N. Litio y lactancia artificial… ¿o mejor LM? Anales de Pediatría 2011 7;75(1):67-68. http://dx.doi.org/10.1016/j.anpedi.2010.12.007.
Rubio-Rodríguez D. Análisis económico de la promoción intensiva y especializada de la LM en las unidades neonatales en España. Anales de Pediatría 2012 11;77(5):297-308. http://dx.doi.org/10.1016/j.anpedi.2012.03.015.
Labayen I, Ortega FB, Ruiz JR, et al. Association of exclusive breastfeeding duration and fibrinogen levels in childhood and adolescence: The European Youth Heart Study. Archives of Pediatrics & Adolescent Medicine 2012 January 1;166(1):56-61. 10.1001/archpediatrics.2011.769.
Labayen I, Ruiz JR, Ortega FB, Loit HM, Harro J, Villa I, et al. Exclusive breastfeeding duration and cardiorespiratory fitness in children and adolescents. The American Journal of Clinical Nutrition 2012 February 01;95(2):498-505. 10.3945/ajcn.111.023838.
Martin RM, Gunnell D, Smith GD. Breastfeeding in infancy and blood pressure in later life: systematic review and meta-analysis. Am J Epidemiol 2005 Jan 1;161(1):15-26. 161/1/15 [pii].
Horta BL, Loret de Mola C, Victora CG. Long-term consequences of breastfeeding on cholesterol, obesity, systolic blood pressure and type 2 diabetes: a systematic review and meta-analysis. Acta Paediatr Suppl 2015 Dec;104(467):30-37. 10.1111/apa.13133 [doi].
Naylor AJ. Baby-Friendly Hospital Initiative. Protecting, promoting, and supporting breastfeeding in the twenty-first century. Pediatr Clin North Am 2001 Apr;48(2):475-483.
Hofvander Y. Breastfeeding and the Baby Friendly Hospitals Initiative (BFHI): organization, response and outcome in Sweden and other countries. Acta Paediatr 2005 Aug;94(8):1012-1016. TR26547W47264308 [pii].
Merten S, Dratva J, Ackermann-Liebrich U. Do baby-friendly hospitals influence breastfeeding duration on a national level? Pediatrics 2005 Nov;116(5):e702-8. 116/5/e702 [pii].
Forrester-Knauss C, Merten S, Weiss C, Ackermann-Liebrich U, Zemp Stutz E. The baby-friendly hospital initiative in Switzerland: trends over a 9-year period. J Hum Lact 2013 Nov;29(4):510-516. 10.1177/0890334413483923 [doi].
Labbok MH. Global baby-friendly hospital initiative monitoring data: update and discussion. Breastfeed Med 2012 Aug;7:210-222. 10.1089/bfm.2012.0066 [doi].
Nickel NC, Labbok MH, Hudgens MG, Daniels JL. The extent that noncompliance with the Ten Steps to Successful Breastfeeding influences breastfeeding duration. Journal of Human Lactation 2013 February 01;29(1):59-70. 10.1177/0890334412464695.
Brodribb W, Kruske S, Miller YD. Baby-friendly hospital accreditation, in-hospital care practices, and breastfeeding. Pediatrics 2013 Apr;131(4):685-692. 10.1542/peds.2012-2556 [doi].
Demirtas B. Strategies to support breastfeeding: a review. Int Nurs Rev 2012 Dec;59(4):474-481. 10.1111/j.1466-7657.2012.01017.x [doi].
Nelson AM. A metasynthesis of qualitative breastfeeding studies. J Midwifery Womens Health 2006 Mar-Apr;51(2):e13-20. S1526-9523(05)00453-8 [pii].
Gross SJ, Slagle TA. Feeding the low birth weight infant. Clin Perinatol. 1993 Mar;20(1):193-209. Review. PubMed PMID: 8458165.
Suzuki S. Effect of early skin-to-skin contact on breastfeeding. J Obstet Gynaecol 2013 Oct;33(7):695-696. 10.3109/01443615.2013.819843 [doi]. Disponible en: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24127957.
Srivastava S, Gupta A, Bhatnagar A, Dutta S. Effect of very early skin-to-skin contact on success at breastfeeding and preventing early hypothermia in neonates. Indian J Public Health 2014 Jan-Mar;58(1):22-26. 10.4103/0019-557X.128160 [doi].
Forster DA, Johns HM, McLachlan HL, Moorhead AM, McEgan KM, Amir LH. Feeding infants directly at the breast during the postpartum hospital stay is associated with increased breastfeeding at 6 months postpartum: a prospective cohort study. BMJ Open 2015 May 7;5(5):e007512-2014-007512. 10.1136/bmjopen-2014-007512 [doi].
Parker LA, Sullivan S, Krueger C, Mueller M. Association of timing of initiation of breastmilk expression on milk volume and timing of lactogenesis stage II among mothers of very low-birth weight infants. Breastfeeding Medicine. 2015;10(2):84-91. doi:10.1089/bfm.2014.0089. Disponible en: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4352698/.
Hoddinott P, Tappin D, Wright C. Breastfeeding. BMJ 2008 Apr 19;336(7649):881-887. 10.1136/bmj.39521.566296.BE [doi].
Henderson G, Anthony MY, McGuire W. Formula milk versus maternal breast milk for feeding preterm or low birth weight infants. Cochrane Database Syst Rev 2007 Oct 17;(4)(4):CD002972. 10.1002/14651858.CD002972.pub2 [doi].
Quigley M, McGuire W. Formula versus donor breast milk for feeding preterm or low birth weight infants. Cochrane Database Syst Rev 2014 Apr 22;4:CD002971. 10.1002/14651858.CD002971.pub3 [doi].
Kramer MS, Kakuma R. Optimal duration of exclusive breastfeeding. Cochrane Database Syst Rev 2012 Aug 15;8:CD003517. 10.1002/14651858.CD003517.pub2 [doi].
EU Project on Promotion of Breastfeeding in Europe. Protection, promotion and support of breastfeeding in Europe: a blueprint for action (revised). Luxembourg: European Commission, Directorate Public Health and Risk Assessment; 2008. Disponible en: http://www.aeped.es/sites/default/files/6-newblueprintprinter.pdf.
International Confederation of Midwives. LM. Declaración de postura. 2011; Consultado: 05/03/2012, 2014. Disponible en: http://www.internationalmidwives.org/assets/uploads/documents/Position%20Statements%20-%20Spanish/PS2011_004%20SPA%20Lactancia%20Materna.pdf.
Davanzo R, Romagnoli C, Corsello G. Position Statement on Breastfeeding from the Italian Pediatric Societies. Ital J Pediatr 2015 Oct 24;41(1):80-015-0191-x. 10.1186/s13052-015-0191-x [doi].
Pallas Alonso CR. LM en España. Un compromiso de todos. An Pediatr (Barc) 2015 Oct 31. S1695-4033(15)00379-3 [pii].
Davanzo R, De Cunto A, Paviotti G, Travan L, Inglese S, Brovedani P, et al. Making the first days of life safer: preventing sudden unexpected postnatal collapse while promoting breastfeeding. J Hum Lact 2015 Feb;31(1):47-52. 10.1177/0890334414554927 [doi].
Comité de LM de la Asociación Española de Pediatría. LM en cifras: tasas de inicio y duración de la lactancia en España y otros países. 2017.
Winberg J. Mother and newborn baby: mutual regulation of physiology and behavior—a selective review. Dev Psychobiol 2005 Nov;47(3):217-229. 10.1002/dev.20094 [doi].
Widstrom AM, Lilja G, Aaltomaa-Michalias P, Dahllof A, Lintula M, Nissen E. Newborn behavior to locate the breast when skin-to-skin: a possible method for enabling early self-regulation. Acta Paediatr 2011 Jan;100(1):79-85. 10.1111/j.1651-2227.2010.01983.x [doi].
González-Estévez MD, et al. Factores relacionados con el abandono de la LM. An Esp Pediatr 2002;56:144-150. Disponible en: http://www.analesdepediatria.org/es-pdf-S1695403302789443.
Declaración de Helsinki. World medical association (asociación médica mundial). Disponible en: http://www.isciii.es/htdocs/terapia/documentos/declaracion_de_helsinki.pdf.
Palou M, Vega V, Elvira M, Rivero AM. Factores asociados al mantenimiento de la LM iniciada al ingreso en una unidad de neonatología. Metas de Enfermería. 2015;18(1):6-12. Disponible en: http://www.enfermeria21.com/revistas/metas/articulo/80691.
Espinoza L. Efectividad de la intervención educativa “LM eficaz” en el conocimiento y prácticas de madres primigestas de niños prematuros, 2016. Universidad de Perú.
Ministerio de Sanidad y Política Social. Cuidados desde el nacimiento. Recomendaciones basadas en pruebas y buenas prácticas. Madrid: Ministerio de Sanidad y Política Social. 2010.
Serrano J, López B, Carrascosa C. Análisis para la mejora del apoyo a la LM en una Unidad de Ginecología y Obstetricia. Inquietudes. Ene-Jun 2014;45:25-30. Disponible en: https://www.juntadeandalucia.es/servicioandaluzdesalud/chjaen/files/pdf/1392894433.pdf.
Administración de la Comunidad Autónoma del País Vasco. Departamento de salud. Ministerio de Sanidad, Seguridad Social e Igualdad. Guía de práctica clínica sobre LM. Abril 2017.
##submission.downloads##
Publicada
##submission.howToCite##
Número
Sección
##submission.license##
##submission.copyrightStatement##
##submission.license.cc.by-nc-nd4.footer##Ao publicar na revista Enfermeir@s, o autor cede todos os dereitos de explotación do seu artigo ao Ilustre Colexio Oficial de Enfermería de Lugo, que, coas condicións e limitacións dispostas pola lexislación en materia de propiedade intelectual, é o titular do copyright.
Agás indicación contraria, todos os contidos distribúense baixo unha licenza internacional Creative Commons BY-NC-ND 4.0. Calquera forma de reprodución, distribución, comunicación pública ou transformación desta obra non incluída na licenza Creative Commons BY-NC-ND 4.0 só poderá ser realizada coa autorización expresa dos titulares, agás excepción prevista pola lei. Pode acceder ao texto completo da licenza neste enlace: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.gl.
POLÍTICA DE PRIVACIDADE
Dereito de información
Para os efectos do disposto no Regulamento (UE) 2016/679 do 27 de abril de 2016 (RGPD), relativo á protección das persoas físicas no que respecta ao tratamento de datos persoais e á libre circulación destes datos, e na Lei Orgánica 3/2018 do 5 de decembro, de protección de datos de carácter persoal e garantía dos dereitos dixitais (LOPDGDD), infórmase ao usuario da existencia dun tratamento automatizado de datos de carácter persoal creado polo COLEXIO OFICIAL DE ENFERMERÍA DE LUGO e baixo a súa responsabilidade cos datos persoais que nos puidese facilitar durante a navegación polo noso sitio web, xa sexa no momento do seu rexistro ou cando remita unha mensaxe de correo electrónico.
Responsable do tratamento:
- Denominación social: Colexio Oficial de Enfermería de Lugo
- CIF: Q2766003D
- Enderezo social: Avenida da Coruña 104 Entresollado B, 27003 - Lugo (Lugo)
- Teléfono: 982242450
- Correo electrónico para comunicacións: colexio@enfermerialugo.org
- Datos de contacto do Delegado de Protección de Datos:
- Teléfono: 984283532
- Correo electrónico: delegadoprotecciondatos@prodasva.org
Finalidade do tratamento:
A finalidade do tratamento dos seus datos será a descrita en cada un dos formularios establecidos na páxina web nos que vostede nos facilite os seus datos.
Lexitimación:
Artigo 6.1.a) do RGPD. O interesado deu o seu consentimento para o tratamento dos seus datos persoais para un ou varios fins específicos.
Conservación e tratamento dos datos:
Os seus datos serán conservados durante o tempo necesario para atender a súa solicitude, sempre que non nos indique o contrario exercendo o seu dereito de supresión, ou durante o tempo necesario para cumprir coas obrigas legais e atender as posibles responsabilidades que puidesen derivar do cumprimento da finalidade para a que os datos foron recadados.
En caso de ser necesario, o Colexio Oficial de Enfermería de Lugo cancelará ou rectificará os datos cando resulten inexactos, incompletos ou deixen de ser necesarios para a súa finalidade, de conformidade co previsto na lexislación vixente en materia de protección de datos de carácter persoal.
Mentres non nos comunique o contrario, entenderemos que os seus datos non foron modificados, que vostede se compromete a notificarnos calquera variación e que temos o consentimento para utilizalos coa fin de fidelizar a relación entre as partes.
Os datos facilitados non serán cedidos a terceiros salvo nos casos en que exista unha obriga legal.
O Colexio Oficial de Enfermería de Lugo non elaborará ningún tipo de “perfil” en base á información facilitada. Non se tomarán decisións automatizadas en base a perfís.
De acordo co que establece a Lei 34/2002, de Servizos da Sociedade da Información e do Comercio Electrónico no seu artigo 21, solicitarase o seu consentimento para poder realizar comunicacións publicitarias que se consideren de interese, por correo electrónico ou por calquera outro medio de comunicación electrónica equivalente.
Vostede ten dereito a opoñerse e/ou retirar o consentimento ao tratamento dos datos indicados anteriormente, en calquera momento, sen que iso afecte á licitude do tratamento baseado no consentimento previo á súa retirada, mediante notificación ao responsable do tratamento nas direccións indicadas.
Medidas técnicas e organizativas
O Colexio Oficial de Enfermería de Lugo adopta medidas técnicas, controis e procedementos de carácter físico, organizativo e tecnolóxico, razoablemente fiables e efectivos, orientados a preservar a integridade e a seguridade dos seus datos e garantir a súa privacidade. Non obstante, non asume ningunha responsabilidade polos danos e prexuízos derivados de alteracións que terceiros poidan causar nos sistemas informáticos, documentos electrónicos ou ficheiros do usuario.
Ademais, todo o persoal con acceso aos datos persoais foi formado e ten coñecemento das súas obrigas con relación aos tratamentos de datos persoais.
Nos contratos que subscribimos cos nosos provedores incluímos cláusulas nas que se lles esixe manter o deber de segredo respecto aos datos de carácter persoal aos que tiveron acceso en virtude do encargo realizado, así como implantar as medidas de seguridade técnicas e organizativas necesarias para garantir a confidencialidade, integridade, dispoñibilidade e resiliencia permanentes dos sistemas e servizos de tratamento dos datos persoais.
Todas estas medidas de seguridade son revisadas de forma periódica para garantir a súa adecuación e efectividade.
Non obstante, a seguridade absoluta non se pode garantir e non existe ningún sistema de seguridade que sexa impenetrable. No caso de que calquera información obxecto de tratamento e baixo o noso control se vise comprometida como consecuencia dunha brecha de seguridade, tomaremos as medidas adecuadas para investigar o incidente, notificalo á Autoridade de Control e, de ser o caso, aos usuarios que se puidesen ver afectados para que tomen as medidas oportunas.
Dereitos
O usuario poderá exercer os dereitos de acceso, rectificación, supresión, oposición, limitación do tratamento, portabilidade de datos e a non ser obxecto de decisións individualizadas automatizadas, en relación cos datos obxecto do tratamento, ante o responsable do tratamento na dirección anteriormente mencionada ou por correo electrónico a colexio@enfermerialugo.org, achegando copia do seu DNI ou documento equivalente, ou directamente ante o delegado de protección de datos.
No caso de que non obtivese satisfacción no exercicio dos seus dereitos, poderá presentar unha reclamación ante a Autoridade de Control en materia de Protección de Datos competente, sendo esta a Axencia Española de Protección de Datos, cuxos datos de contacto están accesibles en https://sedeagpd.gob.es/sede-electronica-web/vistas/formNuevaReclamacion/reclamacion.jsf.
BY-NC-ND 4.0