##submission.outdatedVersion##

“Somos as referentes da calma”

Autores/as

  • Rocío Martín López

Palabras clave:

Axitación psicomotora, Enfermaría Psiquiátrica, Saúde mental, Ansiedade, Atención primaria

Resumo

En novembro de 2025 celebráronse as IX Xornadas de Enfermaría da Área Sanitaria de Lugo, A Mariña e Monforte de Lemos, onde destacaron as enfermeiras Paula Montoya e Iria Teijeiro, que abordaron o manexo da axitación en pacientes con patoloxías psiquiátricas. Expuxeron casos clínicos que poden presentarse en xeriatría, neurología, pediatría, psiquiatría e urxencias, destacando que un de cada cinco pacientes psiquiátricos en urxencias chega en estado de axitación. Definiron a axitación como un estado de inquedanza motora e emocional que pode derivar en agresividade, representando un risco para pacientes, familiares e profesionais. Subliñaron o papel da enfermaría como "referentes de calma", capaces de transformar situacións de risco en oportunidades de coidado mediante a comunicación verbal e non verbal, e, en casos graves, recorrendo ao uso de psicofármacos ou á contención física. Ademais, sinalaron que a axitación é máis frecuente nos mozos debido a factores hormonais e emocionais, mentres que nas persoas maiores maniféstase de forma máis sutil. Tamén destacaron que as altas temperaturas e as alteracións do sono no verán aumentan estes episodios. Finalmente, mencionáronse datos recentes sobre a saúde mental en España, que evidencian un aumento significativo dos trastornos de ansiedade e outras patoloxías mentais, especialmente en menores de 25 anos.

##plugins.generic.usageStats.downloads##

##plugins.generic.usageStats.noStats##

##submission.citations##

Centro de Investigaciones Sociológicas. Nota técnica. Barómetro sanitario. Tercera oleada Noviembre 2025.[Internet]. Madrid: Ministerio de Sanidad; noviembre 2025. [citado 16 de enero de 2026]. Disponible en: https://www.sanidad.gob.es/estadEstudios/estadisticas/BarometroSanitario/Barom_Sanit_2025/BS_2025_3oleada/NOTA_TECNICA_BS_3OLA_2025_para_web.pdf

Ministerio de Sanidad. Informe Anual 2024 Resumen ejecutivo [Internet]. Madrid: Ministerio de Sanidad; 2025. [citado 16 de enero de 2026]. Disponible en: https://www.sanidad.gob.es/estadEstudios/estadisticas/sisInfSanSNS/tablasEstadisticas/InfAnual2024/Informe_Anual_2024_Resumen_ejecutivo.pdf

Publicada

2026-03-31

##submission.versions##

##submission.howToCite##

Martín López, R. (2026). “Somos as referentes da calma”. Revista Enfermeir@s, 1(46). Retrieved from https://www.enfermerialugo.org/revista/index.php/enfermeiraos/article/view/992

Número

Vol. 1 Núm. 46 (2026): Enfermeir@s. Revista do Ilustre Colexio Oficial de Enfermaría de Lugo

Sección

Miscelánea

##submission.license##

##submission.copyrightStatement##

##submission.license.cc.by-nc-nd4.footer##

Ao publicar na revista Enfermeir@s, o autor cede todos os dereitos de explotación do seu artigo ao Ilustre Colexio Oficial de Enfermería de Lugo, que, coas condicións e limitacións dispostas pola lexislación en materia de propiedade intelectual, é o titular do copyright.

Agás indicación contraria, todos os contidos distribúense baixo unha licenza internacional Creative Commons BY-NC-ND 4.0. Calquera forma de reprodución, distribución, comunicación pública ou transformación desta obra non incluída na licenza Creative Commons BY-NC-ND 4.0 só poderá ser realizada coa autorización expresa dos titulares, agás excepción prevista pola lei. Pode acceder ao texto completo da licenza neste enlace: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.gl.

POLÍTICA DE PRIVACIDADE

Dereito de información

Para os efectos do disposto no Regulamento (UE) 2016/679 do 27 de abril de 2016 (RGPD), relativo á protección das persoas físicas no que respecta ao tratamento de datos persoais e á libre circulación destes datos, e na Lei Orgánica 3/2018 do 5 de decembro, de protección de datos de carácter persoal e garantía dos dereitos dixitais (LOPDGDD), infórmase ao usuario da existencia dun tratamento automatizado de datos de carácter persoal creado polo COLEXIO OFICIAL DE ENFERMERÍA DE LUGO e baixo a súa responsabilidade cos datos persoais que nos puidese facilitar durante a navegación polo noso sitio web, xa sexa no momento do seu rexistro ou cando remita unha mensaxe de correo electrónico.

Responsable do tratamento:

  • Denominación social: Colexio Oficial de Enfermería de Lugo
  • CIF: Q2766003D
  • Enderezo social: Avenida da Coruña 104 Entresollado B, 27003 - Lugo (Lugo)
  • Teléfono: 982242450
  • Correo electrónico para comunicacións: colexio@enfermerialugo.org
  • Datos de contacto do Delegado de Protección de Datos:

Finalidade do tratamento:

A finalidade do tratamento dos seus datos será a descrita en cada un dos formularios establecidos na páxina web nos que vostede nos facilite os seus datos.

Lexitimación:

Artigo 6.1.a) do RGPD. O interesado deu o seu consentimento para o tratamento dos seus datos persoais para un ou varios fins específicos.

Conservación e tratamento dos datos:

Os seus datos serán conservados durante o tempo necesario para atender a súa solicitude, sempre que non nos indique o contrario exercendo o seu dereito de supresión, ou durante o tempo necesario para cumprir coas obrigas legais e atender as posibles responsabilidades que puidesen derivar do cumprimento da finalidade para a que os datos foron recadados.

En caso de ser necesario, o Colexio Oficial de Enfermería de Lugo cancelará ou rectificará os datos cando resulten inexactos, incompletos ou deixen de ser necesarios para a súa finalidade, de conformidade co previsto na lexislación vixente en materia de protección de datos de carácter persoal.

Mentres non nos comunique o contrario, entenderemos que os seus datos non foron modificados, que vostede se compromete a notificarnos calquera variación e que temos o consentimento para utilizalos coa fin de fidelizar a relación entre as partes.

Os datos facilitados non serán cedidos a terceiros salvo nos casos en que exista unha obriga legal.

O Colexio Oficial de Enfermería de Lugo non elaborará ningún tipo de “perfil” en base á información facilitada. Non se tomarán decisións automatizadas en base a perfís.

De acordo co que establece a Lei 34/2002, de Servizos da Sociedade da Información e do Comercio Electrónico no seu artigo 21, solicitarase o seu consentimento para poder realizar comunicacións publicitarias que se consideren de interese, por correo electrónico ou por calquera outro medio de comunicación electrónica equivalente.

Vostede ten dereito a opoñerse e/ou retirar o consentimento ao tratamento dos datos indicados anteriormente, en calquera momento, sen que iso afecte á licitude do tratamento baseado no consentimento previo á súa retirada, mediante notificación ao responsable do tratamento nas direccións indicadas.

Medidas técnicas e organizativas

O Colexio Oficial de Enfermería de Lugo adopta medidas técnicas, controis e procedementos de carácter físico, organizativo e tecnolóxico, razoablemente fiables e efectivos, orientados a preservar a integridade e a seguridade dos seus datos e garantir a súa privacidade. Non obstante, non asume ningunha responsabilidade polos danos e prexuízos derivados de alteracións que terceiros poidan causar nos sistemas informáticos, documentos electrónicos ou ficheiros do usuario.

Ademais, todo o persoal con acceso aos datos persoais foi formado e ten coñecemento das súas obrigas con relación aos tratamentos de datos persoais.

Nos contratos que subscribimos cos nosos provedores incluímos cláusulas nas que se lles esixe manter o deber de segredo respecto aos datos de carácter persoal aos que tiveron acceso en virtude do encargo realizado, así como implantar as medidas de seguridade técnicas e organizativas necesarias para garantir a confidencialidade, integridade, dispoñibilidade e resiliencia permanentes dos sistemas e servizos de tratamento dos datos persoais.

Todas estas medidas de seguridade son revisadas de forma periódica para garantir a súa adecuación e efectividade.

Non obstante, a seguridade absoluta non se pode garantir e non existe ningún sistema de seguridade que sexa impenetrable. No caso de que calquera información obxecto de tratamento e baixo o noso control se vise comprometida como consecuencia dunha brecha de seguridade, tomaremos as medidas adecuadas para investigar o incidente, notificalo á Autoridade de Control e, de ser o caso, aos usuarios que se puidesen ver afectados para que tomen as medidas oportunas.

Dereitos

O usuario poderá exercer os dereitos de acceso, rectificación, supresión, oposición, limitación do tratamento, portabilidade de datos e a non ser obxecto de decisións individualizadas automatizadas, en relación cos datos obxecto do tratamento, ante o responsable do tratamento na dirección anteriormente mencionada ou por correo electrónico a colexio@enfermerialugo.org, achegando copia do seu DNI ou documento equivalente, ou directamente ante o delegado de protección de datos.

No caso de que non obtivese satisfacción no exercicio dos seus dereitos, poderá presentar unha reclamación ante a Autoridade de Control en materia de Protección de Datos competente, sendo esta a Axencia Española de Protección de Datos, cuxos datos de contacto están accesibles en https://sedeagpd.gob.es/sede-electronica-web/vistas/formNuevaReclamacion/reclamacion.jsf.